Rozstrzygnięcie Konkursu SARP nr 952 - Ratusz Marszałkowski w Krakowie


Uchwała Zamawiającego:
 
Regionalne Centrum Administracyjne „Małopolska” Sp. z o.o. było Zamawiającym i Organizatorem Konkursu na opracowanie koncepcji architektoniczno–urbanistycznej wraz z zagospodarowaniem terenu dla zespołu budynków usługowo–biurowych z częścią komercyjną z przeznaczeniem na siedzibę Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego przy alei Pokoju w Krakowie. Współpracy przy konkursie podjęło się Stowarzyszenie Architektów Rzeczpospolitej Polskiej Oddział w Krakowie jako instytucji o znaczącym dorobku i doświadczeniu w organizacji konkursów architektonicznych.
Zgodnie z postanowieniami Regulaminu Konkursu jego celem było wyłonienie trzech autorów najlepszych prac i udzielenie zamówienia publicznego w trybie negocjacji bez ogłoszenia.  Obszar objęty konkursem położony jest u zbiegu al. Pokoju i al. Powstania Warszawskiego w Krakowie. Obejmuje działki 455/12, 455/14 obr. 5 Śródmieście o powierzchni łącznej  1,5203 ha.
W aspekcie funkcjonalnym po jego realizacji obiekt będzie pełnił rolę siedziby Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego, mieszcząc w sobie kluczowe funkcje organizacyjne i reprezentacyjne tej instytucji, w tym sala Sejmiku Województwa Małopolskiego, sale obrad Komisji Sejmiku i Klubów Radnych, sala obrad Zarządu a także biura Zarządu i siedziby departamentów. Zamawiający na etapie Konkursu oczekiwał wysokiej jakości rozwiązań funkcjonalnych adekwatnych do rangi instytucji. Natomiast założeniem ogólnym Zamawiającego w odniesieniu do obiektu jest uzyskanie nowoczesnej bryły o  jak najwyższym standardzie przy optymalizacji kosztów jego budowy oraz eksploatacji, uwzględniającego najnowsze osiągnięcia technologiczne pozwalające określać budynek jako energooszczędny, zaprojektowany zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju. Opracowywany na podstawie koncepcji projekt winien umożliwiać uzyskanie kompozycji przestrzennej o cechach prestiżu i szczególnie wysokich walorach estetycznych, zapewnienie dogodnych powiązań pieszych z punktami obsługi komunikacji zbiorowej, traktowanie zieleni jako części tworzywa kompozycji przestrzeni, staranne urządzenie terenu i małej architektury.
Zgodnie z postanowieniami Regulaminu Zamawiający zamierza na podstawie wybranych prac konkursowych, a także przeprowadzonej w dalszym etapie procedury negocjacyjnej zrealizować  budynek o bardzo wysokim stopniu energooszczędności, zgodnie z zapisami Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2010/31/UE (EPBD) z dnia 19 maja 2010 roku w sprawie charakterystyki energetycznej budynków. Zastosowanie rozwiązań zmniejszających zużycie energii wraz z innymi rozwiązaniami technicznymi pozwoli Zamawiającemu na uzyskanie certyfikatu potwierdzającego „zielony” charakter obiektu (jak np. BREEAM, LEED). Dlatego jednym z kryteriów oceny prac konkursowych obok takich parametrów jak urbanistyka, architektura i funkcja była energooszczędność i ochrona środowiska.
 
Zamawiający, mając na względzie rangę i znaczenie Konkursu, do powołanego przez siebie składu Sądu Konkursowego zaprosił wybitne autorytety w dziedzinie architektury, zapewniając tym samym wysoki poziom i profesjonalizm dokonywanych ocen. Członkiem Sądu z zakresu architektury był min. Pan Zbyszek Maćków - Prezes Dolnośląskiej Okręgowej Izby Architektów. Projekty autorstwa Pracowni Maćków były wielokrotnie nagradzane w ogólnopolskich i międzynarodowych konkursach (m.in. Leonardo na III Międzynarodowym Biennale Architektury w Mińsku, nagrody SARP) i prezentowane na wystawach (Muzeum Architektury we Wrocławiu, Royal Institute of British Architects w Londynie, Muzeum Manggha w Krakowie, ArchitectureWeek w Pradze i Ostrawie itd.). Członkiem Sądu z zakresu architektury był także Pan Tomasz Konior – autor Centrum Nauki i Edukacji Muzycznej „Symfonia” w Katowicach, który otrzymał tytuł „Obiekt roku 2008” - najwyższą nagrodą przyznawaną przez SARP. Pan Tomasz Konior dwukrotnie był nominowany do nagrody Miesa van der Rohe oraz światowej nagrody „Brick Award”, nagrodzony przez UIA- Międzynarodową Unia Architektów tytułem: „Award For The Most Friendly And Accessible For All Public Project”. Obecnie realizuje największą salę koncertową w Polsce po wygranym w roku 2008 międzynarodowym konkursie architektonicznym na nową siedzibę Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach. Pan Tomasz Konior został pierwszym, polskim laureatem „Leonardo Award - International Biennale of young architects” w Mińsku a w 2008 roku laureatem „Europe 40 under 40″ – Europe’s Emerging Young Architects and Designers, przyznawaną przez The European Centre for Architecture Art Design and Urban Studies and The Chicago Athenaeum, najlepszym młodym projektantom poniżej 40-go roku życia. Otrzymał też nagrodę Gazety Wyborczej im. Janosha „Cegła z gazety” za wkład w tworzenie i budowanie tożsamości Śląska. Jest członkiem Stowarzyszenia Architektów Polskich, Sędzią konkursowym SARP, członkiem Izby Architektów RP.
W składzie Sądu Konkursowego obecny był także Senator RP Pan Janusz Sepioł  - absolwent Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej, znawca problematyki przestrzeni miejskiej, autor wielu nagród za prace urbanistyczne, m.in.: Nagroda I stopnia Ministerstwa Budownictwa i Gospodarki Przestrzennej za Plan Ogólnego Krakowa (w zespole), 1995 – I nagroda w konkursie SARP na centrum miasta Tychy (w zespole z Marcinem i Małgorzatą Włodarczykami) oraz 1995 – I nagroda w konkursie SARP na fragment centrum miasta Tarnowa (w zespole jw.).
W skład Sądu weszli także przedstawiciele władz Województwa Małopolskiego w osobach Pana Marszałka Marka Sowy i Pani Agaty Błahuciak – Sekretarza Województwa.
 
Sąd konkursowy w składzie: arch. Tomasz Konior – Przewodniczący Sądu, arch. Michał Szymanowski – Z-ca Przewodniczącego, arch. Marcin Włodarczyk – Sądzia referent, arch. Zbigniew Maćków- członek Sądu, arch. Janusz Sepioł – członek Sądu, Marek Sowa – Marszałek Województwa Małopolskiego, Agata Błahuciak – Sekretarz Województwa Małopolskiego, Wojciech Wojtowicz – Radny Miasta Krakowa, Stanisław Bisztyga – Wiceprezes Małopolskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. obradował w dniach 11-12 października, a prace Sądu protokołowali Agnieszka Jasiówka- Z-ca Dyrektora w MARR S.A. oraz arch. Rafał Zawisza – jako sekretarze Sądu.                                                                                                                                   
Sąd konkursowy po wnikliwej analizie i pogłębionej dyskusji nad pracami  postanowił nie przyznawać pierwszej nagrody w konkursie, co jest uzasadnione brakiem jednoznacznie wyróżniającej się pracy konkursowej spełniającej w pełni oczekiwania postawione w konkursie. Sąd natomiast uznał za stosowne do poziomu złożonych prac przyznanie drugiej nagrody w konkursie w wysokości 90 tys. (dziewięćdziesiąt tysięcy) złotych oraz dwóch równorzędnych trzecich nagród w konkursie w wysokości po 60 tys. (sześćdziesiąt tysięcy) złotych każda. Sąd uchwalił werdykt jednomyślnie.  Tym samym Sąd działając na podstawie postanowieniem 7.7. Regulaminu zwrócił się o wyrażenie zgody na zaproponowany tryb przyznania nagród, na co Zamawiający wyraził zgodę, zamieszczając stosowną adnotację na otrzymanej uchwale z posiedzenia Sądu (Uchwała Nr 6).
 
 
II NAGRODĘ – PRACA NR 004 PRZYZNANO ZA:
- Udaną próbę kształtowania przestrzeni miejskiej w trudnym urbanistycznie obszarze Ronda Grzegórzeckiego. Relacje projektowanego Ratusza Marszałkowskiego z ulicą i placem wejściowym tworzą harmonijną choć niekonwencjonalną kompozycję przestrzeni publicznych nadającą całości odpowiednią rangę i jakość;
- Atrakcyjną formę i oryginalny, architektoniczny język gmachu pozbawiony patosu i nadmiernego monumentalizmu, podkreślającą prestiż ważnego urzędu.  Dzięki wyważonej proporcji i umiejętnej redukcji skali projektowana przestrzeń ma szansę stać się miejscem przyjaznym a sam urząd rozpoznawalnym znakiem w miejskim krajobrazie;
- Adekwatną dla prestiżu i funkcji Ratusza propozycję strefy wejścia w postaci schodów, obszernego podcienia i holu z nadwieszoną nad nim salą posiedzeń z imponującym widokiem na panoramę miasta;
- Czytelne rozmieszczenie funkcji z podziałem na strefę sejmiku, zarządu i znajdującej się bezpośrednim sąsiedztwie ronda wielofunkcyjną strefą komercyjną.
 

Autorami pracy są Taller de Arquitectos Colaboradores SLP & R. Sanabria Arquitectes Associats SLP, Barcelona, Hiszpania
 
Doceniając walory pracy konkursowej sformułowano zalecenia, które powinny zostać uwzględnione w kolejnych etapach projektowania:
 
  1. Przeanalizowanie stref funkcjonalnych, szczególnie przestrzeni biurowych i komercyjnych dla zwiększenia ich efektywności i użyteczności. Wątpliwości budzi szerokość traktów oraz rozmieszczenie niektórych stanowisk pracy w otwartych strefach komunikacji;
  2. Przeanalizowanie propozycji wielkopowierzchniowych, przeszklonych  przekryć stref otwartych podcienia i atrium w aspekcie racjonalności rozwiązań technicznych i konstrukcyjnych oraz kosztów realizacji i eksploatacji;
  3. Zwiększenie efektywności energetycznej obiektu;
  4. Przeanalizowanie racjonalności rozwiązań konstrukcyjnych szczególnie dużych rozpiętości w strefie wejścia i podwieszenia sali Sejmiku.
 
III NAGRODA RÓWNORZĘDNA  - PRACA NR 007
 
Praca nagrodzona przez Sąd Konkursowy za:
- Interesującą próbę stworzenia atrakcyjnych funkcjonalnie i kompozycyjnie przestrzeni miejskiej w postaci niewielkiego, wewnętrznego skweru stanowiącego centrum założenia i prowadzących doń podcieni i pasaży,
- Wzmocnienie znaczenia pierzei i uzyskanie zróżnicowanej, wieloplanowej  sylwety stanowiącej dominantę w strefie Ronda Grzegórzeckiego,
- Poprawną perspektywę dalszej rozbudowy wzmacniającej walory kompozycyjne założenia,
- Klarowny podział funkcji oraz staranność w zakresie rozwiązań proekologicznych budynku.

 
Autorami pracy są Horizone Studio Darasz, Kisielewski, Strzeński Sp. J. Zespół autorski: Dominik Darasz, Bartłomiej Kisielewski, Robert Strzeński; Współpraca autorska: Jagoda Bogusławska, Krystian Wawer, Nuno Oliveira; Współpraca: Małeccy Biuro Projektowe - Wojciech Małecki, Joanna Małecka - Kraków, Polska
 
W przypadku kontynuacji projektowania w oparciu o pracę nr 007 Sąd Konkursowy zaleca:
  1. Dokonanie zmian w obszarze ogólnodostępnych przestrzeni publicznych umożliwiających osiągnięcie większej klarowności i czytelności wnętrz urbanistycznych;
  2. Dokonanie analizy efektywności funkcjonalnej obiektu zwłaszcza w zakresie ilości wejść do poszczególnych budynków;
  3. Rozważenie rezygnacji z nieuzasadnionych, diagonalnych kierunków w planie założenia obniżających walory użytkowe budynków;
  4. Poprawę funkcjonalności sali obrad Sejmiku.
 
 
III NAGRODA RÓWNORZĘDNA - PRACA NR 012
 
Praca uzyskała uznanie Sądu Konkursowego za:
- Lapidarną formę budynku, która w sposób czytelny i wyrazisty wpisuje się w zastany kontekst urbanistyczny;
- Niebanalną, jednocześnie harmonijną  bryłę obiektu symbolizującą władze Małopolski;
- Konsekwentne rozwiązania konstrukcyjne i funkcjonalne podporządkowane głównemu schematowi ideowemu budynku;
- Czytelne podziały i rozwiązania funkcjonalne szczególnie w strefie wejścia głównego, pionów komunikacyjnych, wydzielonej części komercyjnej;
 

 
Autorem pracy jest Wojciech Gęsiak Studio Projektowe - Radom, Polska
 
Zalecenia do dalszych faz projektowania:
1. Likwidacja parkingu naziemnego w południowym narożniku działki z jednoczesnym ukształtowaniem w tym miejscu atrakcyjnej przestrzeni publicznej (ewentualne powiększenie parkingu podziemnego lub wykorzystanie dachu części komercyjnej);
2. Przeprojektowanie pretensjonalnej formy sali sejmiku stanowiącej najważniejszy element wielokondygnacyjnego atrium;
3. Zmniejszenie powierzchni komunikacji na rzecz zwiększenia efektywności przestrzeni biurowych;
4. Przeanalizowanie rozwiązań kompozycyjnych i materiałowych elewacji dla uzyskania ekspresji i harmonii wyróżniającej gmach i podkreślającej jego wyjątkowy charakter.
 
Przebieg prac Sądu konkursowego i wyniki konkursu zostały udokumentowane w protokołach z posiedzenia Sądu Konkursowego w dniu 11 i 12 października 2013 r., i stanowią załącznik do niniejszej uchwały.
 
WYRÓŻNIENIE HONOROWE - PRACA NR 005
 
Jury postanowiło wyróżnić pracę za ciekawą próbę stworzenia egalitarnej formuły funkcjonowania dużego organizmu administracyjnego.
Powszechną dla tego typu funkcji monumentalność i dominację przestrzeni zastąpiono demokratyczną geometrią prostopadłościanów tworzących interesujące interakcje w mikro-wnętrzach kompleksu.
Autorzy postawili w architekturze na powściągliwość i umiar tworząc ze zwykle zimnego i niedostępnego obiektu kawałek przestrzeni mającej aspiracje bycia bliżej obywateli.

Architektura bez pretensji i niezdrowych ambicji.
Łączy zamiast dzielić.

 
Autorem pracy jest Medusagroup Sp. z o.o. Sp. K. - Bytom, Polska