Wiesław Kempka (1938-2017)


Z żalem zawiadamiamy, że w dniu 7 czerwca 2017 zmarł długoletni Członek naszego Oddziału arch. Wiesław Kempka.
 
Uroczystości pogrzebowe rozpoczną się mszą św. w dniu 19 czerwca 2017 (poniedziałek), o godzinie 13:40 w kaplicy na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Rodzinie Zmarłego składamy wyrazy głębokiego współczucia.
Zarząd Krakowskiego Oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich
 
 

 
WIESŁAW  KEMPKA  (1938-2017)                     
 

Architekt i urbanista, rzeźbiarz i grafik o bogatym dorobku w kraju i za granicą. Autor wielu znanych realizacji i projektów architektonicznych, urbanistycznych
i rzeźbiarskich, laureat 14 konkursów krajowych i międzynarodowych. Niezwykle aktywny, odpowiedzialny i pracowity, życzliwy kolega i przyjaciel, utalentowany i wszechstronny projektant.
 
W piątek 7 czerwca 2017 roku pożegnaliśmy naszego Kolegę. Odszedł człowiek nieprzeciętny, pełen pasji twórczej, kreatywny architekt, urbanista, rzeżbiarz i grafik. Był twórcą przestrzeni, który w swoich projektach ujawniał znakomite wyczucie formy harmonizującej z funkcją i kontekstem otoczenia,  dzięki doskonałemu opanowaniu warsztatu zawodowego, a także dzięki swoim uzdolnieniom plastycznym i rzeźbiarskim.
Można stwierdzić,że był architektem i urbanistą z powołania.
 
Już w czasie studiów na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej, które ukończył w 1963 roku, wykazywał w swoich projektach kursowych i  projekcie dyplomowym znaczną biegłość, a nawet dojrzałość. Wyróżniał się też swoimi pracami plastycznymi, a pasjonowała Go szczególnie rzeźba. Jako student zdobył wyróżnienia w konkursach ogólnopolskich na projekty pomnika I Armii Wojska Polskiego (1959) i projekt J. Marchlewskiego w Łodzi (1961). Zaprojektowane przez Niego elementy plastyczne, pamiątkowe znicz i płyta upamiętniająca Hołd Pruski - zostały umieszczone na Rynku Krakowskim(1963). Także jako student przedstawił w ogólnopolskim konkursie projekt Centrum Płocka (1962).

W Krakowskim Biurze Projektowo-Badawczym Budownictwa Ogólnego w Krakowie, gdzie bezpośrednio po studiach rozpoczął pracę, szybko zyskał uznanie jako odpowiedzialny, samodzielny i utalentowany projektant (1963-1972). Współpracownicy i były Dyrektor wspominają Go z uznaniem i życzliwością, przypominają, że żartobliwie nazywali Wiesława „pistoletem” jako bardzo sprawnego projektanta, broniącego z przekonaniem i skutecznie swoich koncepcji. Niewielkiego wzrostu, znany był z wielkiego uporu i wytrwałości w pracy. W czasie pracy w Krakowskim Biurze zrealizowano według projektów Wiesława dwanaście dużych obiektów mieszkalnych, zespoły usług, hotele, wnętrza, Osiedle Mieszkaniowe Krowodrza Górka w Krakowie. Trzy realizacje uzyskały tytuły „Vicemister Krakowa”- budynek mieszkalny XI k. (tzw. „profesorski”) przy ul. Łobzowskiej, budynek XI k. Na Osiedlu Krowodrza Górka i wnętrza w salach stołówki PB HiL. Nie zadowalał się sukcesami w Biurze, równocześnie uczestniczył z powodzeniem w konkursach architektonicznych i urbanistycznych zdobywając nagrody i wyróżnienia. Między innymi I nagrodę na „Miasto Dynamiczne na przykładzie Ostrołęki”(1967), „Osiedle Marii Skłodowskiej-Curie” w Zabrzu (1969 – I nagroda i realizacja), „Śródmieście Malborka”(1967) - wyróżnienie, „Dom Technika w Krakowie”(1968) -wyróżnienie, „Zagospodarowanie Kazimierza n/Wisłą”(1966) i „Osiedle Szmulowizna” w Warszawie(1966) - projekty wyróżnione. Kilka z jego projektów i realizacji nagrodzonych w konkursach - prezentowano w miesięcznikach „Architektura” i „Miasto”.

Wiesław znajdował jeszcze czas i energię, aby równocześnie pracować jako asystent w Krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w Zakładzie Rzeżby na Wydziale Architektury Wnętrz (1968-1969).

Przeniósł się do Warszawy, pracując jako adiunkt w Zakładzie Urbanistyki i Architektury Miast i Osiedli Wiejskich (1978-1984), gdzie brał udział w dużych, rządowych programach naukowo - badawczych (PR-5,”Kompleksowy Rozwój Budownictwa Mieszkaniowego”). W opiniach z tego okresu napisano, że arch. Wiesław Kempka „… wyróżnia się bardzo dobrym przygotowaniem zawodowym, inicjatywą, obowiązkowością i sumiennością. Ma duże zdolności w zakresie analizy oraz kojarzenia zjawisk, jest pracownikiem inteligentnym i ambitnym…. W 30 - osobowym zespole …wykazał dużą umiejętność zespołowej współpracy... i współżycia z kolegami…” To zaangażowanie w pracy naukowo - badawczej zaowocowało otwarciem przewodu doktorskiego na WA PK.

Szukając możliwości realizacji twórczych ambicji, został oddelegowany do Algierii w ramach kontraktu z PHZ Polserwis (1972-1977), do rządowej instytucji „Ecotec” jako kierownik  zespołu dla projektów specjalnych MON. Samodzielna praca kierownika i głównego projektanta ujawniła duże umiejętności Wiesława w koordynacji i kierowaniu zespołem ludzkim, w dodatku w zupełnie innym kulturowo środowisku arabskim. Każdy, kto pracował w podobnych warunkach, zna skalę trudności z jakimi musiał się uporać Wiesław.

Zakres jego działań projektowych i studialnych w Algierze był bardzo zróżnicowany. Począwszy od studiów nad typizacją i systemami prefabrykacji przestrzennej w budownictwie mieszkaniowym, podejmowanymi wówczas w arabskich krajach (np.:„Zespół Mieszkaniowy El-Hadjar w Annaba”), przez projekty realizacyjne zespołów administracyjnych i usługowych (w Oranie, Constantine i Algierze), a także szkół, instytutów naukowych, hoteli i pawilonu wystawowego na Międzynarodowe Targi w Algierze. Zaprojektował też reprezentacyjną rezydencję dla Prezydium Rządu Algierii, opracował projekty realizacyjne osiedli mieszkaniowych w Draria, Algierze-Ben-Ak-Noun oraz studia programowo - przestrzenne dla 3 nowych uniwersytetów: Batna, Setif, Tlenaen. Była to pierwsza część najbardziej twórczego okresu w Jego życiu, bo, jak mówił ”był to szczególny okres prawie natychmiastowych realizacji”.

Po powrocie podjął pracę naukowo-badawczą i projektową w Centralnym Ośrodku Studialno-Projektowym Budownictwa Mieszkaniowego  „Inwestprojekt” w Warszawie w zespole prof.Haliny Skibniewskiej (1985-1986). Pracował na stanowisku starszego projektanta nad projektem zabudowy mieszkaniowej osiedla „Sady Żoliborskie”, zyskując uznanie i znakomitą opinię za uzdolnienia architektoniczne, znajomość zawodu i wysoko ocenianą odpowiedzialność.

Po trzech latach od powrotu do Kraju ponownie wyjechał do Algierii, tym razem specjalnie zaproszony przez Rząd Algierski (1980-1984). Wspominał ten okres jako czas pracy najbardziej owocnej, intensywnej i dającej maksimum satysfakcji zawodowej. Jako szef zespołu i główny projektant w firmie rządowej „Sonaghter” opracował i zrealizował kilka dużych obiektów i zespołów, np.: Rezydencję dla Ministerstwa Hydrauliki, zespół 5 budynków służbowych, Centrum Szkoleniowe dla Ministerstwa Obrony (4 ha), rozbudowę fabryki mebli i opracował projekt zagospodarowania i rozbudowy Ministerstwa Obrony. Następnie powołano Wiesława (w 1981 roku), uznając jego kompetencje i doświadczenie, na stanowisko Architekta – Doradcy w Urzędzie Prezydenta Republiki. Objęcie tego stanowiska oznaczało – wbrew pozorom - wzmożoną aktywność projektową i koordynacyjną oraz liczne wyjazdy i kontakty z zagranicznymi firmami architektonicznymi, branżowymi i wykonawczymi w Kanadzie, Hiszpanii, Francji i Niemczech, Stanach Zjednoczonych i we Włoszech. W tym okresie zrealizowano Jego kilka bardzo znaczących projektów: Rezydencję Rządową w Algierze-Zeralda, Rezydencję Rządową na Górze Chrea pod Algierem; Rezydencję przy Urzędzie Prezydenta w Algierze; Zespół Konferencyjno-wypoczynkowy na przylądku Cap Lindles. Szczególnym i znanym w całym Basenie Morza Śródziemnego, jednym z najwyższych w świecie zrealizowanych pomników (95m),  stał się „Pomnik na 20-lecie Niepodległości Algierii” (Riadh-El-Fath), zrealizowany i opracowany według koncepcji (w ramach międzynarodowego konkursu) i projektu Wiesława Kempki (projekt architektoniczno-rzeźbiarski, plan zagospodarowania terenu, makieta 1:200), przy współpracy rzeźbiarza Mariana Koniecznego (kompozycja rzeźbiarska, makieta 1:50, rzeźby figuralne i płaskorzeźby). Projekt konstrukcji i realizację  prowadziła firma Lavalin z Kanady (1981). Celem koncepcji było połączenie funkcji monumentalnych z użytkowymi. Charakterystyczna forma pomnika to 3  stylizowane liście palmy o wysokości 92 m spięte tamburem zwieńczonym kopułą (w stylu Moreau). U stóp pomnika znajdują się: wejście do muzeum i amfiteatru w przyziemiu, otoczone tablicami pamiątkowymi oraz trzema 7 -metrowymi rzeźbami figuralnymi bohaterów, zaplecze techniczne. W gigantyczną rzeźbę wkomponowano w zwieńczeniu platformę widokową z salą i zapleczem, dostępne windą i wewnętrznymi schodami oraz antenę TV. Konstrukcja tego monumentu jest  nowatorskim i unikalnym rozwiązaniem.

Pomnik jest dominującym elementem urbanistycznego założenia kompleksu kulturalno - wypoczynkowego z rozległym parkiem, z pałacem kongresowym, nowym parlamentem, biblioteką i reprezentacyjnym hotelem. Przedsięwzięcie to zmieniło oblicze Nowego Centrum Algieru i nadało nowy kierunek rozwoju Centrum.

Poważne problemy zdrowotne żony i syna zmusiły Wiesława do powrotu do kraju. Po śmierci żony jego powrót do pracy w Algierii okazał się niemożliwy, pomimo trwającego kontraktu. Jak się póżniej okazało, to intryga i działania jego ostatniego, wpływowego współpracownika (sprowadzonego dzięki staraniom Wiesława) rzeźbiarza z Kraju, sprawiła, że stracił pracę i pozostawione w Algierze mienie, oszczędności i prawie ukończoną pracę doktorską.

Nagromadzenie problemów i niepowodzeń oraz straty materialne stały się przyczyną drastycznej i trwałej utraty zdrowia skutkującego inwalidztwem Wiesława. Wielokrotne starania o powrót do Algierii i odzyskanie  mienia okazały się daremne.

Pomimo dramatycznych przeżyć, utraty zdrowia i ograniczeń, był nadal aktywny koncepcyjnie. Dzięki znakomitemu opanowaniu programów projektowania cyfrowego mógł indywidualnie, do końca życia, projektować. Opracował szereg projektów w międzynarodowych konkursach, przedstawiał w sieci fascynujące koncepcje futurystycznej architektury i urbanistycznych założeń. Jego liczne prace z tego okresu można oglądać na portalu You Tube i na Jego stronie internetowej, np.: „Dom na wodzie”(2006); „White House” (2008);”White House Redux Solution II i III”;, „The Future of Architecture” (https://www.youtube.com/watch?v=0jU9KzsU0zo) i „Zaha Hadid Generative Components”- to Jego wypowiedzi obrazami na temat kierunków przyszłości formy. Również w ostatnich pracach konkursowych: „Astana Pantheon – w Kazachstanie i „Kościół w Osiedlu Żerniki” we Wrocławiu przedstawił mocne i futurystycznie ukształtowane, dojrzałe i skończone uformowanie zespołów przestrzennych .

Zamieszczał w sieci wiele animacyjnych żartów (np.:”J.S.Bach Bodinerie”, „The National Flage USA”Cinema-4D Maxon), świadczących o biegłości w posługiwaniu się narzędziem komputerowym i dużym poczuciu humoru. Był  niezmiennie i stale zafascynowany architekturą. W swojej twórczości dbał szczególnie o uzyskanie właściwego wyrazu formy architektonicznej, jasnej, czytelnej w swojej prostocie. W planach urbanistycznych wypracowywał charakterystyczny kompozycyjnie, łatwy do odczytania układ przestrzenny.

W każdym projekcie dążył do uzyskania rozwiązań indywidualnych o przemyślanej funkcji, harmonijnej i czytelnej formie i konstrukcji.

Był przyjazny i ufny w kontaktach z ludźmi. Do końca żył pracą i dysponował dużym twórczym potencjałem, którym mógłby inspirować młode pokolenie architektów.                                                                                                                       

Pożegnaliśmy Wiesława z wielkim żalem.
 
 
 
 
 
 
 
  Włodzimierz Gleń
 
   Kraków, czerwiec 2017